» SRC 1 Belgesi

Archive for SRC 1 Belgesi

İlk yardım ve Eğitim İçeriği

İlk yardım ve Eğitim İçeriği

Sağlık Bakanlığı Onaylı İlkyardım Eğitimi

Bu 16 saatlik, sertifikalı ilkyardım eğitim programı sonunda eğitimi alan her birey ilkyardım yöntemleri hakkında bilgi ve beceri sahibi olacak ve acil bir durum karşısında amaçsız çözümlerden ve yanlış müdahalelerden kaçınarak hasta/yaralıya çabuk, etkili ve en uygun müdahalede bulunmaya hazırlıklı olacaktır. Yönetmeliklerle bulundurulması zorunlu hale getirilmiş olan ilkyardımcılar bu eğitimle yetiştirilmekte ve yapılan final testinden sonra sertifika ve kimlik ile belgelendirilmektedirler.

Eğitim Programı

1- Genel İlkyardım Bilgileri
E
ğitimin bu ilk aşamasında, eğitimin sonraki aşamaları için gerekli olan alt yapıyı oluşturacak temel kavramlar ayrıntılı bir biçimde ele alınmaktadır. İlkyardımcı, hayat kurtarma zinciri ve yasal zorunluluklar bu bölümde işlenmektedir.
2- Hasta/Yaralının ve Olay Yerinin Değerlendirilmesi
İlkyardım uygulamalarını gerçekleştirmek için gerekli olan “Vücudu oluşturan sistemler ve görevleri” bu bölümde ele alınmaktadır. Ayrıca ilkyardımın en önemli kuralı olan kaza alanı, yaralı ve ilkyardımcı güvenliği de bu bölümün konusudur.
3- Temel Yaşam Desteği
Teorik ve uygulamalı eğitimden oluşan bu bölümde solunum ve kalp durması durumunda uygulanacak ilkyardım teknikleri uygulamalı bir biçimde anlatılmaktadır. Uygulama aşamasında bebek, çocuk ve yetişkin mankenler üzerinde katılımcılara bilinç kontrolü, havayolunun açıklığının sağlanması, solunumun değerlendirilmesi, suni solunum uygulaması, dolaşımın değerlendirilmesi ve gerekiyorsa kalp masajının nasıl uygulanacağı konularında pratik yaptırılmaktadır. Eğitimin bu bölümünde tüm katılımcılara teker teker uygulama şansı sağlanmaktadır.
4- Kanamalarda İlkyardım
Kazalar ve acil durumlarda en çok karşılaşılan vakalardan olan kanamalar bu bölümde ele alınmaktadır. Eğitimin öncelikli amacı kanamanın ciddiyetini değerlendirme ve gerekli müdahaleyi yapabilme becerisinin kazandırılmasıdır.Uygulama bölümünde ciddi bir kanamaya yapılabilecek müdahale yöntemleri için pratik yapılmaktadır. Amaç her katılımcının böylesi bir kanamaya ilkyardım müdahalesi yapabilecek düzeyde hazır olmasıdır.
5- Yaralanmalarda İlkyardım
Kanamalar konusunun devamı niteliğindeki bu konuda farklı yaralanma bölgelerine uygulanacak farklı ilkyardım müdahaleleri işlenmektedir. Katılımcılar bu bölümde de ilkyardım malzemeleri ile uygulamalar yapmaktadırlar. Yaralanma çeşitlerinin değerlendirilmesi yapılacak müdahaleyi değerlendirme anlamında çok önemli olduğundan bu bölümde ayrıntılı bir biçimde ele alınmaktadır.
6- Yanık, Donma ve Sıcak Çarpmasında İlkyardım
Günlük yaşantıda sık karşılaştığımız yanık ve sıcak çarpması ve özellikle afetler ve doğada gerçekleşen kazalarda karşımıza çıkabilen donma konusu bu bölümde ayrıntılı bir biçimde incelenmektedir. Bu vakalara ilkyardımın nasıl yapılacağı, ne gibi sıkıntılarla karşılaşılabileceği ve bunların ne şekilde çözülebileceği uygulamalarla anlatılmaktadır.
7- Kırık, Çıkık Ve Burkulmalarda İlkyardım
Kazalar ve acil durumlarda belki de en çok karşılaşılan vakalar olan kırık, çıkık ve burkulmalar çeşitleri, aralarındaki farklar ve her birine yapılacak müdahalelerle incelenmektedir. Yapılan uygulamalarda ciddi bir kırık vakası canlandırılmakta ve her katılımcının bu kırığa çevrede o an bulabileceği malzemeleri kullanarak direkt müdahale edebilmesi için gerekli beceri ve bilgi kazandırılmaktadır.
8- Bilinç Bozukluklarında İlkyardım
Bayılma, epilepsi, şeker düşmesi, koma ve göğüs ağrısı gibi bilinç bozukluklarına yapılacak ilkyardım müdahaleleri bu bölümde işlenmektedir. İlkyardımcı böylesi bir durumla karşılaştığı zaman nasıl bir değerlendirme yapabileceğini ve ilkyardım tekniklerini bu aşamada öğrenmektedir. Konu uygulamalarla pekiştirilmektedir.
9- Zehirlenmelerde İlkyardım
Zehirlenme de günlük yaşamda ve işyerlerinde sık karşılaşılan vakalardan biridir. Bu bölümde katılımcı zehirlenmeleri, nasıl korunması gerektiğini ve zehirlenmelerde izlenecek olan ilkyardım yöntemlerini öğrenmektedir.
10- Hayvan Isırmalarında İlkyardım
Hayvan ısırmaları, böcek sokmaları gibi çok karşılaşılan olaylar ve bunlara yönelik müdahale teknikleri bu bölümde ele alınmaktadır. Böyle bir ısırık veya sokma sonrası yapılacak ilkyardım teknikleri ayrıntılı bir biçimde ele alınmaktadır.
11- Göz, Kulak ve Buruna Yabancı Cisim Kaçmasında İlkyardım
İnsan yaşamı için son derece önemli olan göz, kulak ve burun gibi duyu organlarına yabancı cisimler kaçması durumunda yapılacak müdahaleleri içeren bu bölüm sonunda katılımcıların ne tip durumlara müdahale edebileceklerini öğrenmeleri ve bu müdahaleyi gerçekleştirecek bilgi ve beceriyi edinmeleri hedeflenmektedir.
12- Boğulmalarda İlkyardım
Gaz veya sıvı kaynaklı boğulma olaylarındaki yaralılara müdahale teknikleri uygulamalı bir biçimde ele alınmakta, ilkyardımcı adaylarına bu tip vakalara ne şekilde müdahale etmeleri gerektiği öğretilmektedir.
13- Hasta/Yaralı Taşıma Teknikleri
İlkyardımın en önemli konularında biri de en çok hata yapılan yaralı taşıma konusudur. Bu bölümde, bir acil durumda kazazedenin ne zaman taşınması gerektiği ve eğer taşıması gerekiyorsa izlenecek olan ilkyardım yöntemleri ilkyardımcı adaylarına öğretilmektedir. Bir yaralanma anında çevrede bulunan malzemeleri kullanarak sedye yapma yöntemleri ve malzeme kullanmaksızın bir kazazedenin nasıl taşınması gerektiğini uygulamalı olarak gösterilmektedir. Ülkemizde yanlış uygulamalarına çok sık rastlanılan, trafik kazası anında eğer gerekli ise yaralının araç içinden çıkartılmasının güvenli bir biçimde nasıl gerçekleştirileceği yöntemi uygulamalı olarak gösterilmekte ve katılımcıların pratik yapması sağlanmaktadır.

Davranış Psikolojisi

PSİKOLOJİ NEDİR?
Psikoloji, insanların ve hayvanların davranışlarını inceleyen bir bilimdir. Buradaki amaç insanın trafikteki davranışlarıdır.

DAVRANIŞ NEDİR?
Davranış, içimizden ya da dışımızdan gelen etkilere karşı gösterdiğimiz tepkilerdir, hal ve hareketlerdir.
Davranışlarımızın sebebi bizden kaynaklanabileceği gibi dışımızdaki sebeplerden de kaynaklanabilir. Örneğin uykumuz geldiğinde uygun yerde uyumamız, sebebi bizden kaynaklanan bir davranıştır. Ancak kırmızı ışık yandığında aracımızı durdurma davranışımız, dışarıdan gelen bir uyarıcıya göstermiş olduğumuz bir davranıştır.

SRC Mesleki Yeterlilik Eğitimi’nde davranış psikolojisi dersinin amacı şudur: trafik kazalarına neden olabilecek sürücü davranışlarını belirleyerek, sürücülerin trafikte uygun ve uyumlu davranışlar göstermelerini sağlamaktır.

SRC Mesleki Yeterlilik Eğitiminde davranış psikolojisi dersi ile sürücülerin şu becerileri, yeterlikleri, davranışları kazanmaları amaçlanmaktadır:
1. Sürücüler, trafikte kendilerini tanır ve davranışlarının farkına varırlar.
2. Sürücüler, trafik kazalarına neden olabilecek sürücü davranışlarını bilir.
3. Sürücüler, trafikte uygun ve uyumlu davranışlar sergiler.
4. Sürücüler, stresle baş etme yöntemlerini bilir ve gerektiğinde uygular.
5. Sürücüler, başkalarıyla sağlıklı ve etkili iletişim kurar.

UYARICI NEDİR?
İçimizden ya da dışarıdan gelip bizi harekete geçiren, duyu organlarımızı etkileyen enerji , nesne vb her şeydir. Mesela, trafik ışıkları, önümüzdeki aracın stop lambalarının yanması , aşırı sıcaklık ya da soğukluk birer uyarıcıdırlar.

TRAFİK PSİKOLOJİSİ NEDİR ?
Trafikteki insan davranışlarını, bu davranışların trafik kazalarıyla ilişkisini neden-sonuç ilişkisi ile inceleyerek, araştırma verilerini kullanarak trafik kazalarının önlenmesi için, azaltılması için önerilerde bulunan bir uygulamalı psikoloji dalıdır.
Trafik psikolojisi, bir taraftan trafikteki insan davranışlarını araştırırken, diğer taraftan elde ettiği araştırma verileriyle toplumsal mutluluk için öngörülerde bulunur. Kazaların nasıl azaltılabileceğine dair tahminlerde bulunur.

İLETİŞİM NEDİR?
İletişim, bir bilginin jestlerle, mimiklerle, sembol ve işaretlerle karşı tarafa aktarılmasıdır. Duygu ve düşüncelerimizi karşıya aktarmaktır. İletişimde beş öğe vardır: Kaynak, mesaj, kanal, alıcı, geri bildirim. Etkili iletişimde bu öğelerin işlemesi gerekir. Trafikte iletişimin ortak dili araçlarımızdaki ışıklarımızdır. Özellikle dönüş lambalarımızdır. Trafik kazalarının önlenmesinde etkili iletişim önemlidir. Etkili iletişim mesajı uygun zamanda ve yerde vermek ve bu mesajın gerektirdiği davranışın uygun zamanda ve yerde yapılmasıdır.

KİŞİLİK NEDİR?
Kişilik, kalıtım ve çevre tarafından şekillenir. Kalıtsal özellikler anne ve babamızdan, soyumuzdan bize geçen huylardır. Toplumsal çevre ise, kişiliğimizin karakter kısmını meydana getirir. Yani; kişilik= huy(mizaç) ve karakter diyebiliriz. Her insanın kendine has bir kişiliği vardır. Kişilik, bir insanı öteki insanlardan ayıran kendine has özelliklerinin bütünüdür. Kişiliğimizin huy kısmı değişmez, ancak karakter kısmı değişebilir. Mesela dürüst olmak, öteki insanların haklarına saygı duymak birer karakter davranışlarıdır. Karakter insanın ahlaki davranışlarının yönünü ve tutarlılığını gösterir. Huy (mizaç) insanın doğuştan getirdiği fizyolojik özellikleriyle ilgili olan ruhsal tutumudur. Mesela; sakin olma, heyecanlı olma, sinirli olma huy özellikleridir.
kişiliğin oluşumunu etkileyen faktörler şunlardır: bedensel, fizyolojik, biyolojik (yani genetik) faktörler; toplumun kültürü, (yani toplumun yaşam biçimi, toplumsal değerler, toplumsal kurallar, gelenekler, görenekler, tutumlar) kişiliğin oluşup gelişmesini etkiler. İçinde doğup büyüdüğümüz ailemiz kişiliğimizi etkiler. Sosyalleşme (topluma uyum sağlama) kişiliğimizi etkiler. Kitle yayın organları kişiliğimizi etkiler.
Yani kişiliğimizi belirleyen birçok faktör vardır. Kısaca doğuştan getirdiğimiz özelliklerimiz, sosyal, kültürel, coğrafi faktörlerle etkileşim içine girerek ahenkli bir bütünlük oluştururlar. Bu bütünlüğe kişilik diyoruz.
Olumlu kişilik özelliklerine sahip olan sürücülerin kaza yapma risklerinin az olduğunu, olumsuz kişilik özelliklerine sahip olan sürücülerin kaza yapma risklerinin fazla olduğunu söyleyebiliriz. Sürücülerin en önemli özelliklerinin diğer sürücülere değer vermeleri gerektiği olduğunu söyleyebiliriz. Demokratik tutum ve tavırların trafikte de gösterilmesi gerekir. Saygı, sevgi, hoşgörü ile beslenmiş insanlar hem kendilerine saygı duyarlar hem de öteki insanlara saygı duyarlar. Öz saygısı gelişmiş bireyler öteki insanlara da saygı duyarlar. Hırçın, sinirli, gergin, bencil kişilik özelliklerine sahip olan insanların kaza yapması riski yüksektir.

İletişim Teknolojileri

İLETİŞİM NEDİR?
İnsanlar arasında duygu, düşünce ve bilgilerin her türlü yolla başkalarına bildirimi olarak ifade edilmektedir.
İletişim Teknolojilerinin Faydaları;
• Maliyet avantajı,
• İş Sürekliliği ve Optimasyon
• Hareketlilik, Güven
• Motivasyon,
• Verimlilik, Karlılık
• Bilgilere her an ve her yerden hızlı şekilde erişim sağlar.

ARAÇ TAKİP VE FİLO SİSTEMİ NEDİR?
Bir filonun yük optimizasyonu ve planlamasından başlayan bir kalite programı ile yükün müşteriye teslimine kadar izlenmesi, yönetilmesi ve diğer tüm yardımcı süreçlerin sırasını, birbirleri ile ilişkisini, ölçümlerini ve tüm süreçlerin iyileştirilmesini amaçlayan bir yönetim sistemidir.
Araç Takip ve Filo Sisteminin Firmalar için faydaları nelerdir;
a) Maliyetlerde azalma
b) Büyüme ve Gelişme
c) Hizmetlerin Geliştirilmesi
d) Rota Takibi
e) Hız Alarmı, Duraklama Yapılan Yerler
f) Kilometre Takip ,Hareket ve Durma Raporları
g) Sıcaklık
h) İletişim ve Kullanım İstatistikleri

İLETİŞİMİN ETKİNLİĞİ

İletişimin etkinliğinin kriteri, bir iletişim sürecinde karşımızdakine ya da hedef kitleye yönelttiğimiz bildirinin karşılığında, amaçladığımız sonucun alınıp alınmamasıdır. Bu etkinin sağlanabilmesinin:
a) İletinin alıcının dikkatini çekecek biçimde kodlanması ve açık olması
b) İletiyi kodlayan simgeler konusunda alıcı ve vericinin ortak bilgisinin bulunması
c) İletinin alıcının gereksinmesine yanıt verecek nitelikte olması
d) Alıcının temel değerlerinin, tutumlarının tanınması

İLETİŞİM TEKNOLOJİLERİ

a) Mobil araçların konum (koordinat) ve durum (hız, vb.) bilgilerini grafiksel ve metinsel olarak bilgisayar ekranında görüntülenmesi ve yansıtılması
b) Araç ya da araçlar hakkında detaylı konumsal ve veri tabanı analizlerini birbirleri ile ilişkilendirilmesi
c) Her türlü kara, hava ve deniz aracının dünya üzerindeki konumlarının , uydular (GPS/Global Positioning System-Küresel Yer Belirleme Sisteme) yardımı ile sayısal haritalar üzerinde izlenebilmesi olan Mobil İzleme Sistemi kullanıcı taleplerine göre farklı ve esnek uygulamalar içerir.

Mobil İzlemede Kullanılan Teknoloji Araçları;
GPS (Global Positioning System):
Küresel Konumlandırma Sistemi. Dünya etrafında bir yörünge izleyen 24 uydu yoluyla dünya üzerindeki çok küçük şeylerin bile yerini belirlemeyi mümkün kılan sistem. Doğruluk derecesi 10cm ile 1 m arasında bir farkla değişiyor.

GSM (Global System for Mobile Communications):
Mobil İletişim için Küresel Sistem. Avrupa’da kullanılan 2G mobil iletişimin en bilinen adı.

GPRS(General Packet Radio Service)
GPRS teknolojisi, kullanıcıya yüksek erişim hızının yanı sıra, bağlantı süresine göre değil gerçekleştirilen veri alışverişi miktarı özerinden tarifelendirilen ucuz iletişim olanağı sağlamakta

GIS (Geograhıcal Information System-Coğrafi Bilgi Sistemi)
Karmaşık planlama ve yönetim sorunlarının çözülebilmesi için tasarlanan; coğrafi konumu belirlenmiş verilerin toplanması, yönetimi, işlenmesi, analiz edilmesi, modellenmesi ve görsel olarak sunulması işlemlerini kapsayan donanım, yazılım, personel ve yöntemler sistemidir.

WAP (Wireless Application Protocol-Kablosuz Uygulama Protocolu)
Cep bilgsayarları,mobil telefonlar için internet içeriği sağlayan bir teknoloji
VPN=
Virtual Private Network, Sanal Özel Ağ
VoIP=
Voice over Internet Protocol,İnternet protokolü üzerinden ses transferi.
UMTS=
(Universal Mobile Technology System) 3G (3Generation) mobil telefon teknolojisinin bir çesididir. 3GSM olarak da adlandırılır.
MMS=
Multimedia Messages System (MultiMedya Mesaj Sistemi)
SIMTRACK=
Mevcut GSM altyapısını kullanarak ses, veri ve faks haberleşmesi sağlıyor.
SPACECHECKER=
Uydu Tabanlı Römork Takip ve Kontrol Sistemi terminalidir
PDA=Personal Digital Assistant,
Kişisel Dijital Asistan. PDA, hafif, elde tutulabilen, normal şartlarda bir çubukla kullanılabilen bilgisayardır
BLACKBERRY=
İnternet erişimi sağlayan mail bağlanıcılarıdır. e-postalar okunabilir, cevaplanabilir, ekli dosyalar açılabilir, silinebilir ve dosyalanabilir.
WEBTRACK=
Web Tabanlı Araç ve Yük Takip Hizmeti, Araç filolarının Internet üzerinden takibatı

İletişim Teknolojileri Sektörde Neden kullanılır?
• Araçların internet üzerinden online (canlı) takibi
• Örneğin kamuya ait bir aracın konum ve durum bilgileri, araçta bulunan Araç İzleme Sistemi cihazına daha sonra incelenmek üzere kaydedilebilir.
• Nakliye filolarına, araç kiralama şirketlerine yada turist gruplarına ait araçların hatta, doğa turizmi yapan kampçıların yada hareket eden diğer nesnelerin izlenebilmesinde kolaylık sağlar.

İletişim Teknolojilerinin Kullanım Sahaları
• Mobil İzleme Sistemi,Satış Teşkilatı Yönetimi, Servis Teşkilatı Yönetimi, Mobil Ticaret / POS, Güvenlik
• Şehirlerarası yolcu taşımacılık (turizm ve seyahat) firmaları
• Taksi Filoları ,Acil Yardım Hizmeti veren Şirketler (itfaiye,ambulans,emniyet,gaz arıza vb),Zırhlı Araçlar, Güvenlik Araçları
• Şehirlerarası yük taşımacılık ve dağıtım firmaları (Nakliye),Şehir içi yolcu taşımacılık firmaları,Şehir içi yük taşımacılık ve dağıtım firmaları ,Araç Kiralama Firmaları

İletişim Teknolojilerinin Kullanıldığı Uygulama Alanları;
E- Lojistik: Elektronik Bilgi Alışverişi, Mobil İzleme Sistemleri (Araç, Kargo..), Bilgisayarlı Gümrük Etkinlikleri (BİLGE), Depo Bilgi Sistemleri ve Barkod Uygulamaları, Uydu destekli küresel konum tespit ve mobil iletişim sistemlerimden (GPS – GSM) oluşur
E- Ticaret: İnternet, televizyon veya cep telefonu gibi herhangi bir elektronik ortam üzerinden yada ATM Bankacılık sistemleri ile yapılan alış verişdir.
E- Devlet: devletin gümrük idari işlerinde kamu,işletme ve vatandaş etkileşimlerinde bilgi ve iletişim teknolojilerinden yararlanılmasıdır.
(Otoyol ve köprüdeki geçiş sistemi, OGS, Boğaz Sinyalizasyonu ve Bilgisayarlı Gümrük Etkinlikleri,Internet üzerinden çöp vergisinin ödenmesi,Sağlık ve tedavi sürecinde barkodlu uygulamaların kullanılması,Trafik cezalarının internet üzerinden ödenmesi
E- Belediye: yerel Yönetimler tarafından uygulanmakta olan vatandaşlar ve işletmeler tarafından çok amaçlı hizmetlerinden yararlanılan, beyaz masa şikayet başvurusu, çevre ve temizlik vergisi ödeme gibi işlemlerin internet üzerinden gerçekleştirildiği sistemlerdir.

Harita Okuma Bilgisi

Haritanın Tanımı
Dünyanın tamamının yada bir kısmının kuşbakışı (tepeden) görümünün belirli bir oranda kuçülterek(ölçek) kağıda aktarılmasına denir.

Harita yeryüzü şekillerini,yerleşim yerlerini,yollarını iki merkez arasındaki mesafe,bitki ortüsü hakkında bilgi verir..

Harita Ölçeği
Gerçek uzunluk yada alanların haritaya geçirilirken yapılan küçültme oranına ölçek denir.Bir haritanın çizimi yapılırken mutlaka ölçek kullanılmalıdır.Çünkü çizimi yapacağınız bölge büyüklükte bir kağıt kullanamayacağınıza göre onu belli bir oranla küçültmemiz gerekir.

İki türlü Ölçek vardır;

1.Kesik Ölçek
Rakamlarla ifade edilen ölçek türüdür.Boyağı kesir halinde yazılan ölçeklerdir.1/300.000 gibi kesir ölçekte pay daima 1`dir.Pay ve Payda da birim cm dir.Paydadaki rakam küçültme oranını vermektedir.Yukarıda örnek verdiğimiz ölçek yani 1/300.000 ölçeğin 1 pay kısmı 300.000 ise yapda kısmını oluşturur.Yani (300.000) alanın ne kadar küçültüldüğünü ifade eder.
Kesirli ölçeğin şu şekilde formüle gösterebiliriz.

Ölçek=Harita üzerindeki uzunluk (H.U)
Arazi üzerindeki uzunluk (G.U)


Bu formülün sözel ifade şekli ise harita üzerindeki uzunluğun, gercek uzunluğa oranı demektir.

2.Çizik Ölçek
Küçültme oranı bir çizgi üzerinde gösterilebilir.Harita üzerindeki uzunluğun gerçekte neyi ifade ettiğini gösterir.

20 0 20 40 60 80 100
|____|____|___|____|___|____| km
1cm 1cm 1cm 1cm 1cm 1cm

Yukarıdaki çizik ölçekte iki çizgi arası 1 cm olarak ölçülmüş.bu harita uzunluğunu ifade eder.1 cm üzerinde yer alan 20 km ise gerçek uzunluğu ifade eder.Bu sözel ifadesi harita üzerindeki 1cm`lik bir yer gerçekte 20 km`yi gösterir.

Ölçeklerden yararlanarak 2 şehir arası 2 ülke arası veya gideceğimiz 2 merkez arasındaki gerçek uzunluk hesaplanabilir.Çok basit bir formulümüz var.

Gerçek Uzaklık=Ölçeğin paydası x harita uzaklığı

Soru:_1____ Ölçekli bir haritanın A şehri ile B şehri arası 5cm olarak ölçülmüştür.Bu 2 şehrin arası gerçekte kaç km`dir.
400.000
Bu tip sorularda ilk yapacağımız işlem ölçeğin paydası cm cinsinden olduğu için bunu km` ye çevirmek cm`yi km`ye çevirmek için 5 sıfır silinir.O halde yukarıdaki soruyu yapalım.


G.U=H.U x Ölçek paydası =G.U=5 x 4 =20 km

Harita Çeşitleri

1.Ölçeklerine Göre Haritalar

a)Büyük Ölçekli Haritalar:Ölçeğin paydası 200.000`e kadar olan haritalardır.Ayrıntı çoktur.Plan ve Coğrafya haritaları büyük ölçek çizilir.
b)Orta Ölçekli Haritalar:1/200.000 ile 1/500.000 arasında değişir.Ayrıntı azalmıştır.
c)Küçük Ölçekli Haritalar:Ölçekleri 1/500.000 den daha küçük olan haritalardır.Yani payda 500.000 ` den daha büyük olan ölçeklere denir.Ayrıntı iyice azalmıştır.Duvar ve atlas haritaları buna örnektir.

Yani burada dikkati çeken şudur ölçeğin paydası küçük sayılardan oluşuyorsa ölçek büyük, ölçeğin paydası büyük oluşursa ölçek ölçek küçük ölçektir.Paydadaki sayı küçüldükçe ölçek büyür,paydadaki sayı büyüdükçe ölçek küçülür.

Büyük Ölçekli Haritaların Özellikleri

—Ayrıntı çoktur
—Küçültme oranı azdır
—Ölçek paydası küçüktür
—Gösterilen gercek alan azdır

Küçük Ölçekli Haritaların Özellikleri
—Ayrıntı azdır
—Küçültme oranı fazladır
—Ölçek paydası büyüktür
—Gösterilen gerçek alan fazladır.

Büyük ölçekli haritalar ile küçük ölçekli haritaları birbirinden ayıran en önemli fark ayrıntıyı gösterme güçleri birbirinden farklı olmasıdır.

2.Kullanım Amaçlarına Göre Haritalar

a)Fiziki Haritalar:Yer şekillerini gösteren haritalardır
b)Siyasi Haritalar:İdari bölünüş ve sınırları gösteren haritalardır
c)Beşeri Ve Ekonomik Haritalar:Nüfüs ve ekonomik olayları gösteren haritalardır
d)Özel Amaçlı Haritalar:Jeoloji haritası,turizm haritası,karayolu haritası

3.Tiplerine Göre Haritalar:
Haritanın yapılış tekniğine göre sınıflandırılmasıdır.
1)İzohips(eş yükselti eğrileri )Yöntemi
2)Renklendirme Yöntemi
3)Tarama Yöntemi
4)Gölgelendirme Yöntemi
5)Kapartma Yöntemi

Bu Yöntemlerden en çok kullanılan 2 yöntem olan eş yükselti eğrileri yöntemi ve renklendirme yöntemi hakkında biraz açıklama yapmakta fayda vardır

Renklendirme Yöntemi
—Denizler,göller,akarsular    —>Mavi renkle
—0-500 metre arası           —>Yeşil renkle
—500 m - 1000 m arası       —>Açık sarı renkle
—1000 - 2000 arası            —>Açık kahverengi renkle
—2000 ve üzeri                  —>Koyu kahverengi renkle Gösterilir.

Eşyükselti Eğrileri(İzohips)Yöntemi
Bu yöntemde yer şekilleri çizgilerle gösterilir.Bu çizgiler deniz seviyesine göre eşit yükseklikte olan noktaların birleştirilmesiyle oluşur.

Özellikleri:
—İç içe kapalı eğrilerdir.
—Bu çizgiler kuşbakışı olarak çizilir
—Birbirlerini kesmezler
—Bu çizgiler içindeki nokta zirveyi yani doruğu gösterir.
—Deniz ve okyanusların seviyesi 0 metredir.
—Bu çizgiler eşit yükseklik aralıklarla çizilir.

Yön Saptama Yöntemleri
Yönler ,ana yönler ve ara yönler diye 2 ye ayrılır.Aradığımız yön yer tam olarak ana yönün gösterdiği yerde olmayabilir.O zaman 2 ana yönün arasındaki açıyı 2 ye bölerek ara yönleri buluruz.Ara ve ara yönler yardımıyla aradığımız yerin tam yönünü saptarız.Ana yönler kuzey,güney,doğu,batıdır.Ara yönler ise kuzeydoğu,kuzeybatı,güneydoğu,güneybatıdır.

1.Kutup yıldızı ile Yön Bulma:
Kutup yıldızı kuzey kutup noktasına çok yakın bir yerdedir.Geceleyin yıldızlar ve gezegenler hareket halindeyken kutup yıldızı sabit kalır.Kutup yıldızı bularak onun kuzeyi gösterdiğini bilerek , yönümüzü bulabiliriz.Kutup yıldızını bulabilmek için bazı yıldız gruplarını bilmek gerekir.(Bu anlatılanlar Kuzey Yarım Küre için Geçerlidir.)
2.Pusula İle Yön Bulma:
Pusula yatay tutulmalı ve pusulanın N yazılı ve kırmızı renkli ucu manyetik kuzeyi gösterecektir.
3.Güneş İle Yön Bulma:Parlak güneşli bir günde bir sopa ve gölgesi yardımıyla yön tayini yapılabilir.
4.Saat Yardımıyla Yön Bulma:
Güneşli bir günde bileğimizdeki saat yardımıyla yön tayin edebiliriz.Saatin akrebi güneşe döndürülür saatin 12 rakamı ile döndürülür.Saatin 12 rakamı ile akrebin oluşturduğu açının açı ortayı güney -kuzey hattıdır.

Araziden Yararlanarak Haritayı Yönüne Koymak

Harita ve arazide bulunan belirgin yol, demir yolu,çit,enerji nakli hattı gibi düz veya sırt hattı,ırmak dere gibi uzayıp giden arazi arızalarına haritadaki şekiller paralel kılınırsa harita yönüne konunup olur.

Özet Olarak Haritanın Sağladı İkamlar
Harita işaretleri,ölçek:

Bize arazidaki noktaları tanıma,noktalar arasındaki uzaklığı ölçme,bu uzaklığın ne kadar zamanda bulunabileceği hesaplama imkanı verir.Yeryüzü şekilleri ve yükseklikler hareketleri etkiler haritayı iyi okuyan biri bu durumu bilerek olumlu olumsuz tesilleri bilerek en uygun güzergahı seçer

Trafik Kazalarının Önlenmesi

Trafik:
Yayaların, araçların ve hayvanların karayolu üzerindeki hal ve hareketlerine denir.

Trafik kazası:
Karayolu üzerinde hareket halinde olan en az bir aracın karıştığı, ölüm ,yaralanma ya da maddi hasarla sonuçlamış olaylara trafik kazası denir.

Trafik kazalarında yükümlülük:
Trafik kazasına karışan sürücüler, kaza mahallinde ilk yardım önlemlerini almaya, en yakın zabıtaya veya sağlık kuruluşuna haber vermeye, yetkililerin talebi üzerine yaralıları en yakın sağlık kuruluşuna götürmeye zorunludurlar.
Şehirlerarası karayolları üzerinde bulunan akaryakıt istasyonlarında standartlara uygun ilkyardım malzemeleri bulundurmak zorunludur.
Kazaya karışan sürücüler, trafik için tehlike doğurmayacak şekilde durmak, Grekli işaretlemeleri yapmak zorundadır.
Maddi hasarla sonuçlanmış trafik kazalarında, sürücülerin anlaşmaları halinde, aralarında durumu yazılı olarak tespit ettikten sonra olay yerinden ayrılabilirler.
Kazaya karışan sürücüler, istendiği taktirde kimliği, adresini, sürücü ile trafik poliçe numarasını bildirmek ve göstermek zorundadırlar.
Kazaya karışmış sürücüler kaza yerini terk etmemek zorundadırlar.

Trafik ceza tutanakları:
Yetkililerce kesilen trafik para cezalarının peşin ödenmesi halinde; % 25 indirim yapılır. Kesilen para cezalarının tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içerisinde ödenmesi halinde % 25 indirim yapılır. Trafik cezalarının 1 ay içerisinde ödenmesi gerekir. 1 ay içerisinde ödenmediği taktirde aylık % 5 gecikme cezası uygulanır. Toplam ceza miktarı asıl cezanın 2 katını geçemez.

Asli kusur sayılan haller:
1. Kırmızı ışıkta geçmek, trafik yetkilisinin dur emrine uymamak
2. Taşıt giremez işaret levhasının bulunduğu yola girmek
3. Arkadan çarpmak
4. Geçme yasağı olan yerlerde öndeki aracı geçmek
5. Doğrultu değiştirme manevralarını yanlış yapmak
6. Karşı şeride tecavüz etmek
7. Kavşaklarda geçiş önceliğine uymamak
8. Kaplamanın dar olduğu yollarda, geçiş önceliğine uymama
9. Manevraları, düzenlenen genel şartlara uymamak
10. Kurallarına uygun olarak park etmiş araçlara çarpmak
11. Şehirlerarası karayollarının taşıt yolu kısmı üzerinde zorunlu bir sebep olmadıkça duraklama yapmak veya park etmek
12. Bölünmüş karayollarında karşı yönden gelen trafiğe ait yol bölümüne girmek.

İnsan, sürücü, yaya ve yolcu olarak pek çok kazada ön plana çıkmaktadır. Yol ve araç kusurları çok azdır.
Sürücüler genel olarak yaptıkları şu hatalardan dolayı trafik kazaları meydana gelmektedir.

1. Hatalı solama
2. Alkollü araç kullanmak
3. Aşırı hız
4. Kırmızı ışıkta geçmek
5. İşaret vermeden ani dönüşler yapmak
6. Öndeki aracı yakından takip etmek
7. Uykusuz ve yorgun araç kullanmak
8. Uygun şerit kullanmamak
9. Taşıma sınırlarına uymamak

Ayrıca trafik kazalarına;

Yol kusurları, araç kusurları, yaya kusurları, yolcuların kusurları da sebep olmaktadır. En önemli unsur insan faktörüdür. İnsanın kazalardaki 96 oranındadır. Bu oranda % 90 kadar pay sürücülerindir. Dolayısıyla sürücülerin mesleklerini bilinçli yapmaları, profesyonel davranmaları, olabilecek kazaları önceden tahmin edip gerekli tedbirleri almak zorundadırlar.

- Sürücüler seyir halindeyken cep telefonları ile görüşmeleri halinde trafik kazalarına sebebiyet vermektedirler.
- Trafik kazalarının en önemli sebeplerinden biri de yorgun olarak ve uykusuz olarak araç kullanmaktır.
- Düzensiz çalışma saatleri, alınan ilaçlar ve yenilen yemekler, yayaların hakkına riayet etmemek, şeker hastalığı olan sürücülerin uzun süre aç kalmaları da trafikte kaza riskini arttırmaktadır.
- Seyir halindeyken cep telefonu ile görüşmek; kaza riskini 4 kat arttırmaktadır.
- Yorgunluğun temel belirtileri; unutkanlık, tepki süresinin zayıflaması, karar verme yeteneğinin zayıflamasıdır.
- Kazalar genellikle karayolunun düz, kavşaksız ve eğimi olmayan yol kesimlerinde meydana gelmektedir.
- Trafik kazalarında olay yerini terk eden sürücü, kusurludur.
- Reaksiyon mesafesi, sürücünün yorgun olup olmadığına bağlıdır.
- Ambulansın acil durum numarası: 112’dir.
- Ülkemizde en çok ölümle sonuçlanan kaza çeşidi; trafik kazalarıdır.
- “Trafikte tekrar yoktur.” Sözü şunu ifade eder: trafikteki hatalar telafisi imkansız sonuçlar doğurur.

Güvenli Sürüş Teknikleri

Bu dersin amacı; sürücülerin trafikte güvenli sürüş tekniklerinden yararlanarak kendilerini ve araçlarını tehlikeler karşısında güvende tutabilmelerini, yol ve trafik koşullarını en iyi şekilde tutabilmelerini sağlamaktır.

Bu dersin sonuncunda sürücüler aşağıdaki davranışları gösterebilirler:
1. Aracın genel kontrolünü yapar ve eksikliklerini gösterirler.
2. Yola çıkmadan önce kendisinin ve aracının güvenliği ile ilgili önlemleri alır.
3. Trafikte aracını güvenli sürüş tekniklerine uygun olarak kullanır.
Araca binmeden önce yapılacak dış kontrol:
1. Lastik hava basınçları uygun olmalıdır.
2. Lastik diş derinliği uygun olmalıdır.
3. Bijon somunlarının sıkılığı uygun olmalıdır.
4. Branda gerginliği kontrol edilmelidir.
5. Direklerin yerine oturup oturmadığı kontrol edilmelidir.
6. Fren balataları kontrol edilmelidir.
7. Fren testi yapılmalıdır.
8. Motor yağ seviyesi kontrol edilmelidir.
9. Direksiyon hidrolik seviyesi kontrol edilmelidir.
10. Cam silecek suyu kontrol edilmelidir.
11. Aydınlatma farları kontrol edilmelidir.
12. Fren lambaları kontrol edilmelidir.
13. Akü elektrolit seviyesi kontrol edilmelidir.
14. Yük sabitlenmelidir, aşırı yük yüklenmemelidir.

Araç kabininde kontrol:
ikaz ışıklarının kontrolü, göstergelerin kontrolü, kalorifer, klima, havalandırma sistemlerinin kontrolü, takografın kontrol edilmesi, günlük kilometrenin kontrol edilmesi.

Araca bindikten sonra yapılacak iç kontrol:
1. Dikiz aynalarının kontrolü
2. Araç koltuğunun kontrolü
3. Direksiyonun 9 ‘ u çeyrek geçe biçiminde tutulması
4. Kafa koruyucunun kontrol edilmesi
5. Emniyet kemerinin kontrol edilmesi ve kullanılması

Yolda yapılması gerekenler:
1. İyi bir sürüş pozisyonu sağlanmalıdır.
2. Hız limitlerine uyulmalıdır, frenleme kurallarına uyulmalıdır. Hızı , yol ,hava , trafik, işaret levhalarına , aracın cinsine uygun olarak ayarlanması.
3. Takip mesafesine uygun davranılmalıdır.
4. Trafikte diğer sürücülere, yayalara dikkat edilmelidir.saygı ve sevgi ile davranmalıdır. Geçiş haklarına saygı duyulmalıdır. Yağışlı havada aracını koşullara uygun kullanmalıdır. Hareket halindeki diğer sürücülere, özellikle önündeki üç taşıtın ne yaptığını iyi takip etmelidir.
5. Karlı havalarda uygun güveli sürüş tekniklerini kullanmalıdır.
6. Kavşaklara yaklaşırken , virajlara yaklaşırken, dar yol kesimlerine yaklaşırken, tünel ve köprülere yaklaşırken mutlaka yavaşlamalıdır.düz yol kesimlerin kazaların en çok gerçekleştiği kesimler olduğunu unutmamalıdır. Sisli havalarda, şiddetli yağışlı havalar sebebiyle görüşün yeterli olmadığı yol kesimlerinde varsa kurallarına uygun olarak sis ışıklarını kullanmalıdır.
7. Tünellere yaklaşırken mutlaka uzun ışıklarını açılmalıdır. Geceleyin şehirler arası karayollarında seyrederken uzun ışıklar kullanılmalıdır. Geceleyin karşılaşmalarda kısa ışıklar , geceleyin bir aracı takip ederken kısa ışıklar kullanılmalıdır. Kapalı havalarda takip mesafesi arttırılmalıdır.
8. Aracın kontrolden çıkmaması için; aşırı hız yapılmamalıdır,lastik dişleri standart seviyede olmalıdır,ani ve sert fren kesinlikle yapılmamalıdır, ani ve sert kalkış yapılmamalıdır.
9. Yüklü aracın iniş ve çıkışlarda duruş ve kalkışlarda çok zorlanacağı unutulmamalıdır. Virajlara asla hızlı girilmemelidir. Viraj keskin ise hız düşürülmelidir. Viraja ,hıza uygun vitesle girilmelidir. Viraj içinde fren uygulanmamalıdır. Virajlarda asla solama yapılmamalıdır.
Ayrıca güvenli sürüş için, mola öncesinde, süresinde ve sonrasında kurallara uygun davranılmalıdır.

Yukarıdaki açıklamaları özetleyecek olursak; güvenli sürüş için,
Hızımızı viraja göre ayarlayalım, yolun gerçek şartlarına göre ayarlayalım,olacakları önceden tahmin etmeye çalışalım.takip mesafesine uyalım,trafiğe yoğunlaşalım, zorunlu haller dışında ( vites değiştirirken gibi) iki elimizle direksiyonu tutalım.sollamayı kurallarına uygun gerçekleştirelim,direksiyonu aniden kırmayalım.

Ayrıca değerli sürücüler lütfen dikkat ediniz:
- Dönüş sırasında araca merkez kaç kuvvet etki yapmaktadır.
- Düşük hava basınçlı lastikler, aşırı derecede ısınır, yokuş aşağı inerken çıkışta kullandığınız vitesi kullanınız,asla vites boşta inmeyiniz,seyir halindeyken cep telefonu ile görüşmeyiniz, ışıklarınızı uygun yerde ve zamanda mutlaka kullanınız, hız limitlerini aşmayın,yükü dengeli yükleyin,yükü sabitleyin, emniyet kemerini takınız,yükün üzerinde asla yolcu taşımayınız,aracınızın cinsine uygun olan şeridi kullanınız,selektörünüz geceleyin kavşaklara, dönemeçlere, tepe üstlerine yaklaşırken uyarı amacı ile kullanınız; dar yolların, otoyol çıkışlarının, göbeklerin, yanlış yüklemenin aracın devrilmesine neden olduğunu unutmayalım.

Araç Bilgisi ve Ekonomik Araç Kullanımı

SRC Belgesi
Dersin Amacı:

Yolcu ve yük taşımacılığı yapan sürücülerin, kullandıkları taşıtların performansının bilimsel temellerini öğrenmelerini, otomotiv mühendisliğinin temel kavramlarını tanımalarını ve ekonomik araç kullanmalarını sağlamak.
Dersi alan Sürücülerden Şu Bilgi, Beceri ve Yetenekleri Kazanmaları Beklenir:
1. Taşıtların yapıları ve performansları hakkında bilgi sahibi olurlar.
2. Otomotiv mühendisliğinin temel kavramlarını tanırlar.
3. Taşıtların motor özelliklerini kavrarlar
4. Yakıt tüketimini etkileyen faktörleri bilirler ve taşıtı ekonomik yakıt tüketimine uygun kullanırlar.
5. Fren sistemlerini tanırlar, uygun frenleme tekniğini kullanırlar.
Gabari Nedir?
Araçların karayollarında yüklü veya yüksüz olarak emniyetle, güvenle seyredebilmeleri için, sahip olmaları gereken en, boy ,yükseklik ölçülerine gabari denir? Azami en: 2,55 m; azami yükseklik: 4 metredir.iki veya üç dingilli araçlar en fazla 12m ‘dir.
M Sınıfı Araçlar:
İnsan taşımak için imal edilmiş taşıtlardır.
Otomobil: Yapısı itibariyle sürücüsünden başka en çok yedi oturma yeri olan ve insan taşımak için imal edilmiş motorlu taşıttır . ( M1 sınıfı)
Minibüs: Yapısı itibariyle sürücüsü hariç en az 8 en çok 14 oturma yeri olan ve insan taşımak için imal edilmiş motorlu taşıttır. ( otomobil haricindeki M1 ve M2 sınıfına giren araçlardır.)
Otobüs: Yapısı itibariyle sürücüsünden başka en az on beş oturma yeri olan ve insan taşımak için imal edilmiş motorlu taşıttır.( M3 sınıfı araçlardır.)

N Sınıfı Araçlar:
Kamyonet:
Yapısı nedeniyle azami toplam ağırlığı 3500 kg’ı geçmeyen yük taşımak için imal edilmiş motorlu taşıttır. (N1 sınıfı araçlardır)
Kamyon:
Azami toplam ağırlığı 3500 kg’dan fazla olan ve yük taşımak için imal edilmiş motorlu araçlardır ( yüklü ağırlığı 12 tonu aşmayanlar N2, yüklü ağırlığı 12 tonu aşanlar N3 sınıfı araçlardır.)
Özel amaçlı kamyonet ve kamyon:
Özel hizmetler için donatılmış, yukarıdaki tanımlar dışında kalan kamyonet ve kamyondur.
Çekici:
1. Römork çekicisi 2. Yari römork çekicisi 3. Lastik tekerlekli traktör (LTT)

O Sınıfı Araçlar:
Römork ve yarı römorklardır.
O1 Sınıfı: Yarı römorklar hariç, azami yüklü ağırlığı 750 kg’ı geçmeyen tek akslı römorktur.
O2 sınıfı : o1 ‘e dahil olmayan ve azami yüklü ağırlığı 3500 kg’dan az veya eşit olan römorktur.
O3 sınıfı: Azami yüklü ağırlığı 3500 kg’dan fazla , 10.000 kg’dan az veya eşit olan römorktur.
O4 sınıfı araçlar: Azami yüklü ağırlığı 10.000 kg’dan fazla olan römorktur.

L sınıfı araçlar:
Moped, skuter, motosiklet ( karoserisi yük taşıyabilecek şekilde yapılmış olan ve yolcu taşınmasında kullanılmayan 3 tekerlekli motosikletler etriportör denir)

Otobüs ve minibüs gibi yolcu taşıma araçlar:
1. Şehir içi otobüs ( sınıf I)
2. Banliyö otobüs (sınıf II)
3. Şehirler arası otobüs (sınıf III)
Lastiklerimizi Doğru Kullanalım:
1. Lastiklerimizi keskin kaldırım kenarlarına sürtmeyelim
2. Yoldaki çukurlara ve tümseklere girmeyelim
3. Diş derinliği 1.6mm den az olan lastikleri kullanmayalım.
4. Lastiğin üzerinde çatlaklar oluşmuşsa kullanmayalım.
5. Hasar gören lastiklerimizi en kısa zamanda tamir ettirelim.
6. Supap kapaklarını takalım
7. Bijon somun sıkılığını kontrol edelim.
8. Lastik hava basınçlarını aracımıza uygun tutalım
9. Otomobilin dört tekerleğine aynı ebat, yapı ve desende lastik takalım.

Aracınızı Ekonomik Kullanmak için Aşağıdaki Hususlara dikkat Ediniz.
1. Bakımsız araç kullanmayınız.
2. Yüksek hızla araç kullanmayınız.
3. Hava şartlarını dikkate alınız.
4. Lastik hava basınçlarını aracınıza uygun düzeyde tutunuz.
5. Hatalı yükleme yapmayınız.
6. Uygun olmayan yağ ve yakıt kullanmayınız.
7. Hatalı kullanım alışkanlıklarından vazgeçiniz.
8. Araç hakkında doğru teknik bilgiye sahip olunuz.
9. Uygun hız ve hızınıza uygun vitesle gidiniz.
10. Eksoz susturucusunun tıkalı olmamasına dikkat ediniz.
11. Frenlerinizi ayarlı ve uyumlu kullanınız.
12. Viraja girmeden önce hızınızı düşürünüz ve virajlara kontrollü giriniz.

Tehlikeli Madde Taşımacılığı

Yanıcı, yakıcı ve tehlikeli atıklar gibi tehlikeli maddelerin uluslar arası taşımasını
yapan sürücülerin ADR sertifikasına sahip olmaları gerekir.
Tehlikeli maddeler fiziksel ve kimyasal yapı ve nitelikleri bakımından aşağıdaki

Çeşitlere ayrılırlar:
- Patlayıcı maddeler
- Parlayıcı maddeler,
- Yanıcı maddeler,
- Yakıcı maddeler,
- Kendi kendine yanan veya kolayca ateş alan maddeler,
- Zehirli maddeler,
- Radyoaktif maddeler,

TEHLİKELİ MADDE SINIFLARI VE ÖZELLİKLERİ

Tehlikeli Maddeler fiziksel, kimyasal ve yapı özelliklerine (katı, sıvı,(viskosite veya gaz özelliğine göre) ve o maddeden neden olabileceği tehlikeler göre SINIFLANDIRILMAKTADIR.
Buna göre ana (9) ve alt sınıflarla birlikte toplam 13 tehlike madde sınıfı bulunmaktadır

Tehlike Madde Sınıfları

Sınıf Sınıfın Tanımlanması
1 Patlayıcı Madde ve Nesneler
2 Gazlar
3 Yanıcı Sıvı Maddeler
4.1 Yanıcı Katı Maddeler
4.2 Kendi Kendine Yanan Maddeler
4.3 Su ile temas halinde tehlikeli gazlar çıkaran maddeler
5.1 Yakıcı (oksitleyici) Maddeler
5.2 Organik Peroksitler
6.1 Zehirli Maddeler
6.2 Bulaşıcı Maddeler
7 Radyoaktif Maddeler
8 Aşındırıcı/ Asidik Maddeler
9 Farklı Tehlikeleri olan Madde ve Nesneler

Gümrük Kaçakçılık ve Tır Mevzuatı

BAZI TANIMLAR:

Türkiye Cumhuriyeti Gümrük Bölgesi: Türkiye Cumhuriyeti topraklarını, karasularını, iç sularını ve hava sahasını kapsayan bölgedir.

Serbest dolaşımda bulunan eşya: Serbest dolaşıma giriş rejimine tabi tutularak Türkiye Gümrük Bölgesine giren eşya ile üretiminde kullanılan girdilerin yerli olup olmadığına bakılmaksızın, Gümrük Kanununa göre Türk menşeli sayılan eşyadır.

Gümrük vergileri: Yürürlükteki hükümler uyarınca eşyaya uygulanan ithalat vergilerinin ya da ihracat vergilerinin tümüdür.

Eşyanın gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanıma tabi tutulması: Eşyanın bir gümrük rejimine tabi tutulmasını, bir serbest bölgeye girmesini, Türkiye Gümrük Bölgesi dışına yeniden ihracını, imhasını veya gümrüğe terk edilmesini ifade eder.

Gümrük rejimi: Serbest dolaşıma giriş rejimi, Transit rejimi, Gümrük antrepo rejimi, Dahilde işleme rejimi, Gümrük kontrolü altında işleme rejimi, Geçici ithalat rejimi, Hariçte işleme rejimi ile İhracat rejimini ifade eder.

Gümrük beyanı: Belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde eşyanın bir gümrük rejimine tabi tutulması talebinde bulunulmasını ifade eder.

Gümrük Kanunu Çerçevesinde Temsil Hakkı
Bütün kişiler, gümrük mevzuatı ile öngörülen tasarrufları ve işlemleri gerçekleştirmek üzere gümrük idarelerindeki işleri için bir temsilci tayin edebilirler.

Gümrük Mevzuatı Çerçevesinde Gümrük İdaresine Bilgi Verme Yükümlülüğü
Gümrük işlemleriyle doğrudan veya dolaylı olarak ilgili bulunan kişiler, Gümrük Müsteşarlığının veya gümrük idarelerinin talebi üzerine gümrük işlemleri ile sınırlı olmak kaydıyla belirlenen süreler içinde gerekli bütün belge ve bilgileri vermek ve her türlü yardımı sağlamakla yükümlüdür.

Gümrük Vergilerinin Hesaplanması
Gümrük vergileri, gümrük yükümlülüğünün doğduğu tarihte yürürlükte olan gümrük tarifesine göre hesaplanır.

Taşıtların Türkiye Gümrük Bölgesine Giriş ve Çıkışı
Türkiye Gümrük Bölgesine giriş ve çıkış gümrük kapılarından yapılır. Türkiye Gümrük Bölgesinin giriş noktalarındaki gümrük kapıları ile içeride bulunan gümrük kapıları arasında belirli yolların takip edilmesi zorunludur. Genel hizmete açık demiryolları gümrük yolu sayılır.

Türkiye Gümrük Bölgesine giren veya çıkan taşıtlar gümrük gözetimine tabidir. Bunlar gümrük idareleri tarafından denetlenir. Karayolu ile Türkiye Gümrük Bölgesine gelen taşıtların denetlenmesi bitmeden veya ilgili gümrük idaresinin izni alınmadan söz konusu taşıtlara yük ve yolcu alınıp verilemez ve taşıt yoluna devam edemez. Sınırdaki yetkili olmayan bir gümrük idaresine gelen eşya gümrük gözetimi altında yetkili bir gümrük idaresine götürülmediği takdirde geri çevrilir.

Türkiye Gümrük Bölgesine giriş ve çıkış ile gümrük idarelerindeki her türlü gümrük işlemleri normal çalışma saatleri içinde yapılır. Gümrüğe sunulan eşyaya, gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanım tayin edilir. Gümrüğe ilişkin işlemler; karayolu ile gelen eşya için, özet beyanın verildiği tarihten itibaren yirmi gün içinde tamamlanır.

Özet Beyan
Gümrüğe sunulan eşya için, eşyanın gümrüğe sunulmasını takip eden ilk iş günü mesai bitimine kadar ilgili gümrük idaresine bir özet beyan verilir. Özet beyan, eşyayı Türkiye Gümrük Bölgesine getiren veya eşyanın gelişinden sonra taşıma sorumluluğunu üstlenen ya da bu kişiler adına hareket eden kişi tarafından verilir. TIR taşıması yapan aracın sürücüsü taşıyıcının temsilcisi sıfatı ile özet beyan verilmesi işlemini yapar.

Taşıyıcı veya temsilcisi tarafından özet beyan yerine orijinal manifesto, konşimento, CMR, CIM, CIV, TIR Karnesi veya Serbest Bölge İşlem Formu gibi belgelerden birinin ibraz edilmesi halinde bu belge de özet beyan olarak kabul edilir.

Gümrük idaresine özet beyan veya özet beyan olarak kullanılan ticari ya da resmi belge verilmeksizin taşıtlardan eşya boşaltılamaz.

Gümrük Beyanı: Bir gümrük rejimine tabi tutulmak istenen eşya, bu rejime uygun şekilde yetkili gümrük idaresine beyan edilir. Beyan şu şekillerde olabilir:

a) Yazılı olarak,
b) Bilgisayar veri işleme tekniği yoluyla,
c) Sözlü olarak,
d) Eşya sahibinin bu eşyayı bir gümrük rejimine tabi tutma isteğini ifade ettiği herhangi bir tasarruf yoluyla,

GÜMRÜK REJİMLERİ
- Serbest dolaşıma giriş rejimi -Transit Rejimi -Gümrük Antrepo Rejimi
- Dahilde İşleme Rejimi -Gümrük Kontrolü Altında İşleme Rejimi -Geçici İthalat Rejimi
- Hariçte İşleme Rejimi -İhracat Rejimi

Serbest dolaşıma giriş rejimi: Türkiye Gümrük Bölgesine gelen eşyanın serbest dolaşıma girişi; ticaret politikası önlemlerinin uygulanması, eşyanın ithali için öngörülen diğer işlemlerin tamamlanması ve kanunen ödenmesi gereken vergilerin tahsili ve diğer mali yükümlülüklerin yerine getirilmesi ile mümkündür.

Transit Rejimi: İthalat vergileri ve ticaret politikası önlemlerine tabi tutulmayan serbest dolaşıma girmemiş eşya ile ihracatla ilgili gümrük işlemleri tamamlanmış eşyanın, gümrük gözetimi altında Türkiye Gümrük Bölgesi içinde bir noktadan diğerine taşınması, transit rejimi hükümlerine tabidir. Transit rejimine tabi tutulan eşya Türkiye Gümrük Bölgesi içinde; a) Yabancı bir ülkeden gelip yabancı bir ülkeye, b) Yabancı bir ülkeden Türkiye’ye,
c) Türkiye’den yabancı bir ülkeye, d) Bir iç gümrükten diğer bir iç gümrüğe taşınabilir.

Türkiye Gümrük Bölgesinde karayolu ile transit eşya taşıyan taşıtların transit süreleri, izleyecekleri yollar, kontrol noktaları ve konaklama yerleri ile ilgili olarak düzenlemeler yapmaya Gümrük Müsteşarlığı yetkilidir.

İhracat Rejimi: Serbest dolaşımda bulunan eşyanın ihraç amacıyla Türkiye Gümrük Bölgesi dışına çıkışına ilişkin hükümlerin uygulandığı rejimdir.

Beyanın Kontrolü ve Muayene
Yapılacak kontrol veya muayenenin türü kırmızı, sarı, yeşil ve mavi hatlara göre belirlenir.

Kırmızı hat; eşyanın fiziki muayenesi ile birlikte belge kontrolünün de yapıldığı hattır.
Sarı hat; fiziki muayeneye gerek görülmeksizin eşyaya ait beyanname ve eklerinin doğruluğunun ve birbiriyle uygunluğunun kontrol edildiği hattır.
Yeşil hat; eşyanın belge kontrolüne veya fiziki muayeneye tabi tutulmadığı hattır.
Mavi hat; eşyanın veya buna ilişkin yazılı beyan ve ilgili belgelerin veya ticari belge ve verilerin sonradan kontrol edildiği hattır.

Eşyanın Fiziki Muayenesi 3 şekilde yapılır:
a) Tam muayene, b) Kısmi muayene, c) Haricen muayene

Yasal Sorumluluklar ve Sigorta

Karayolları Taşıma Kanunu ve Yönetmeliğinden oluşan sorumluluklar

Karayolu Taşıma Yönetmeliğinin 22. Maddesi taşımacının sorumluluğunu şöyle belirlemiştir:
a) Yolcu ve eşya taşımaları, kanunlara, yönetmelik ve diğer mevzuatlara, Türkiye’nin taraf olduğu uluslar arası anlaşma ve sözleşmelere ve taşıma sözleşmesine uygun olarak yapılır.
b) Yetki belgesi sahibi, kendi adına acentesinin acentelik sıfatıyla Yönetmelik kapsamında yapmış olduğu faaliyet ve işlemlerden zincirleme sorumludur.
c) Yetki belgesi sahibi, yolcu ve eşyanın güvenlik içinde taşınmasından, hasarından, korunmasından, teslim alınan eşyayı muhafaza etmekten sorumludur.
e) Yetki belgesi sahipleri, çevre ve insan sağlığım koruma, çevre kirliliğini önleme amacıyla yürürlükte olan mevzuat hükümlerini bilmek ve bunlara uymak zorundadır.
f) Yolcu taşımacıları ve acenteleri, bilet satışı yaptıkları terminallerde ve çevresinde yolcuları yönlendirmek için personel istihdam edemez, çalıştıramaz. Promosyonlu bilet satışı yapamazlar.
g) Yolcu taşımacıları, sürücülerinin seyahat sırasında yolcularla ve personelle uzun süreli sohbet etmelerini önlemek, yol ve seyir güvenliğini tehlikeye düşürmemek için gerekli önlemleri almak zorundadırlar.
h) Yetki belgesi sahipleri, bu yönetmelik kapsamındaki faaliyetlerini, bakanlığa beyan ettikleri merkez ve şube adreslerinde yürütmek zorundadırlar.
j) Şehirlerarası ve uluslararası düzenli yolcu taşımacılığı yapmak üzere D1 ve Bl yetki belgesi alanlar, belgenin alındığı tarihten itibaren 60 gün içinde firmalarına ait bir internet sitesi kurmaları gereklidir.

Taşımacının kusuru ile oluşabilecek yükümlülükleri 2. Maddede şöyle tanımlanmıştır:
a)Yetki belgesi sahibi, yolcuların sağlıklı, rahat ve güvenli bir yolculuk yapması; sağlayacak tedbirleri almak, yolcu, eşya ve kargoyu güvenli bir şekilde anlaşmada belirleri yere kadar götürmekle yükümlüdür.
b) Yetki belgesi sahibi, ilgili mevzuat hükümlerine uygun bir taşıtı, nitelikli sürücü ve hizmetli personel ile sefere göndermek durumundadır.
c) Taşıt kartları olmayan taşıtları yolcu, eşya ve kargo taşım amacıyla kullanamaz.
d) Yönetmeliklerle istenilen sigortaları bulunmayan taşıtları trafiğe çıkaramaz.
e) Karayolları alt yapısı, işletilmesi, trafik, doğal afetler, meteorolojik şartlar, arıza ve kaza hali dâhil, seyahat esnasında meydana gelen ve beklenmeyen durumlar ortaya çıktığında, imkân olduğu takdirde bir başka güzergâhı izleyerek taşımayı tamamlayabilir. Aksi halde yolcuyu güzergâh üzerinde yolcunun dilediği bir yere kadar götürmek veya yolcu, eşya ve kargoyu